මෑත ඉතිහාසයේ වාර්තා වූ බිහිසුණුම බන්ධනාගාර ගැටුමක් ලෙස සැලකෙන මීගමුව බන්ධනාගාරයේ පසුගිය ජූලි 5 සහ 6 යන දිනවල සිදු වූ ප්රචණ්ඩ ක්රියා සම්බන්ධයෙන් පූර්ණ විනිවිදභාවයකින් සහ වගකීමකින් යුතුව පරීක්ෂණ පවත්වන ලෙස ජනතාවාදී එකාබද්ධ විපක්ෂය රජයෙන් ඉල්ලා සිටියි. රැඳවියන් 23 දෙනෙකු සහ බන්ධනාගාර නිලධාරීන් 10 දෙනෙකු ඇතුළුව පුද්ගලයන් 33 දෙනෙකුට ජීවිත අහිමි කළ මෙම ඛේදවාචකය සමස්ත ජාතියේම හෘද සාක්ෂිය කම්පනයට පත් කළ සිදුවීමක් බව එම පක්ෂය අද (03) විශේෂ ප්රකාශයක් නිකුත් කරමින් අවධාරණය කරයි.
විශ්රාමික ශ්රේෂ්ඨාධිකරණ විනිසුරුවරයෙකුගේ සභාපතිත්වයෙන් යුත් විමර්ශන කමිටුවක් පත් කිරීම අගය කරන අතරම, මෙම සමස්ත ක්රියාවලියම අපක්ෂපාතී සහ අවංක මට්ටමකින් සිදු විය යුතු බව ඔවුන් පෙන්වා දෙයි.මෙම සිදුවීම් මාලාවේදී බන්ධනාගාර පරිපාලනයේ බරපතළ අඩුපාඩු රැසක් සිදු වී ඇති බව පෙන්වා දෙන විපක්ෂය, ජූලි 05 වැනිදා ඇති වූ මූලික ගැටුම් සවස් වන විට පාලනය කර තිබියදීත්, රැඳවියන් සහ නිලධාරීන් එකිනෙකාගෙන් වෙන් කර තැබීමට පියවර නොගැනීම ගැටලුසහගත බව පවසයි. එමෙන්ම පසුදා (06) උදෑසන ආහාරය ලබා දෙන අවස්ථාවේදී බන්ධනාගාර නිලධාරීන් රැඳවියන් අතරට යැවීම මඟින් තත්ත්වය තවදුරටත් උත්සන්න වී, අමානුෂික ඝාතන රැසක් සිදුවීමට මඟ පෑදුණු බව එම ප්රකාශයේ සඳහන් වේ. එහිදී බන්ධනාගාර ආරක්ෂකයෙකු විසින් ස්වයංක්රීය ගිනිඅවි භාවිත කිරීමේ සාධාරණත්වය පිළිබඳවද වහාම සොයා බැලිය යුතු බව ඔවුහු අවධාරණය කරති.
ගැටුම පවතින අවස්ථාවේදී බන්ධනාගාරයෙන් පිටත පොලිසිය සහ විශේෂ කාර්ය බලකාය (STF) යොදවා සිටියද, මැදිහත් වීම සඳහා ඉහළින් කිසිදු නියෝගයක් නොලැබුණු බව නියෝජ්ය පොලිස්පතිවරයෙකු තහවුරු කර ඇති බැවින්, ආරක්ෂක අංශවල එම අක්රියතාව පිළිබඳවද ප්රශ්න මතු වේ. මීට අමතරව, මීගමුව බන්ධනාගාරයේ සිට වැලිකඩ, අඟුණකොළපැලැස්ස සහ බූස්ස යන බන්ධනාගාර වෙත රැඳවියන් මාරු කිරීමේදී බරපතළ නොසලකා හැරීම් සිදුව ඇති අතර, ප්රවාහනය සහ රැඳවුම් භාරයේ සිටියදී ඔවුන්ට පහරදීම් සිදුව ඇති බවටත් තවත් පිරිසක් මියගොස් ඇති බවටත් තොරතුරු වාර්තා වී තිබේ.
රජයේ භාරයේ සිටින රැඳවියන් මියයාම ආණ්ඩුක්රම ව්යවස්ථාවේ 11 වැනි වගන්තිය මෙන්ම අයි.සී.සී.පී.ආර්. (ICCPR) ජාත්යන්තර සම්මුතිය සහ නෙල්සන් මැන්ඩෙලා රීති බරපතළ ලෙස උල්ලංඝනය කිරීමක් බව ප්රජාතන්ත්රවාදී එක්සත් විපක්ෂය පවසයි. මෙම දැඩි අර්බුදකාරී අවස්ථාවේදී විෂය භාර අමාත්යවරයා පෙනී නොසිටීම විවේචනයට ලක් කරන එම පක්ෂය, වැලිකඩ බන්ධනාගාරයට ඇතුළු වීමට මානව හිමිකම් කොමිසමේ නිලධාරීන්ට අවසර නොදීම මානව හිමිකම් කොමිෂන් සභා පනත උල්ලංඝනය කිරීමක් ලෙස හෙළා දකී. බන්ධනාගාර පද්ධතිය තුළ වසරකට වැඩි කාලයක් ස්ථිර බන්ධනාගාර කොමසාරිස් ජනරාල්වරයෙකු පත් නොකිරීම සහ මානව හිමිකම් කොමිසමේ නියෝගයක් තිබියදීත් වැඩතහනමට ලක්ව සිටි තුෂාර උපුල්දෙණිය යන නිලධාරියා නැවත සේවයේ පිහිටුවීමට අමාත්යාංශය ප්රතික්ෂේප කිරීම වැනි පරිපාලනමය බිඳවැටීම්ද මෙයට හේතු වී ඇති බව ඔවුහු පෙන්වා දෙති.
බන්ධනාගාරවල ධාරිතාව මෙන් හතර ගුණයකට ආසන්න රැඳවියන් පිරිසක් රඳවා සිටීම, ඉන් හතරෙන් තුනක්ම වැරදිකරුවන් නොවන සැකකරුවන් වීම සහ පවතින දැඩි සේවක හිඟය හේතුවෙන් නිලධාරීන් දැඩි පීඩනයකට ලක්ව සිටීම වැනි පද්ධතිමය ගැටලු රැසක්ද මෙහිදී අනාවරණය වී ඇත. මෙම බරපතළ ඛේදවාචකයේ සැබෑ තත්ත්වය සඟවාලීමට හෝ යටපත් කිරීමට දරන ඕනෑම උත්සාහයකට තමන් තරයේ විරුද්ධ වන බවත්, සිදුවීමේ ඇත්ත නැත්ත රටට හෙළි කිරීම වෙනුවෙන් පෙනී සිටින බවත් ප්රජාතන්ත්රවාදී එක්සත් විපක්ෂය අවසාන වශයෙන් ප්රකාශ කරයි.