ඊශ්‍රායල දේශපාලන කරළිය තුළ දීර්ඝතම කාලයක් අග්‍රමාත්‍ය ධුරය දැරූ බෙන්ජමින් නෙතන්යාහු පසුපසට තල්ලු කරමින්, නව රජයක් පිහිටුවීමේ බලය හිටපු හමුදා ප්‍රධානී ගාඩි අයිසෙන්කොට් වෙත පැවරීමට ජනාධිපති අයිසැක් හර්සොග් ගත් තීරණයත් සමඟ එරට දේශපාලනය නව සංධිස්ථානයකට එළැඹ තිබේ. නොවැම්බර් 7 වන සෙනසුරාදා සවස ජනාධිපතිවරයා මෙම නිවේදනය නිකුත් කළ අතර, ඊට අදාළ නිල බලය පැවරීමේ උත්සවය නොවැම්බර් 8 ඉරිදා පස්වරු 5:00 ට ජෙරුසලමේ පිහිටි ජනාධිපති නිල නිවසේදී පැවැත්වීමට නියමිතය.
ඔක්තෝබර් 27 වැනිදා පැවති මහ මැතිවරණයේදී ඡන්දය ප්‍රකාශ කිරීමේ ප්‍රතිශතය ආසන්න වශයෙන් 77.9% ක් ලෙස සටහන් විය. ආසන 120 කින් යුත් නෙසට් පාර්ලිමේන්තුවේ බහුතරය වන ආසන 61 ක සීමාව පසුකිරීමට කිසිදු පාර්ශ්වයකට නොහැකි විය. නෙතන්යාහුගේ දක්ෂිණාංශික සහ ආගමික සන්ධානයට හිමිවූයේ ආසන 53 ක් පමණි. එහිදී ලිකුඩ් පක්ෂය ආසන 27 ක්, ඔට්ස්මා යෙහුදිට් ආසන 7 ක්, යුනයිටඩ් ටෝරා ජුදායිස්ම් හෙවත් යූටීජේ ආසන 7 ක්, ශාස් පක්ෂය ආසන 6 ක් සහ රිලිජස් සියොනිස්ම් ආසන 6 ක් ලබා ගත්තේය. මීට පෙර ආසන 64 ත් 68 ත් අතර බහුතරයක් භුක්ති විඳි නෙතන්යාහුගේ කඳවුරට මෙම ප්‍රතිඵලය පැහැදිලි පසුබෑමක් විය. අනෙක් පසින්, අයිසෙන්කොට්ගේ නායකත්වයෙන් යුත් විපක්ෂ සන්ධානය ආසන 48 ක් දිනාගත් අතර, ඊට ඔහු විසින් 2025 සැප්තැම්බරයේ ආරම්භ කරන ලද ‘යෂාර්’ පක්ෂයේ ආසන 21 ක්, බෙනට් සහ ලැපිඩ් මෙහෙයවන ටුගෙදර් හෙවත් බියාචාඩ් ආසන 12 ක්, ඩිමොක්‍රැට්ස් ආසන 8 ක් සහ ඊශ්‍රායෙල් බෙයිටේනු ආසන 7 ක් ඇතුළත් විය. මේ අතර අරාබි නායකත්වයෙන් යුත් පක්ෂ වාර්තාගත ආසන 19 ක් දිනාගැනීමට සමත් වූයේ ජොයින්ට් ලිස්ට් ආසන 11 ක් සහ රාම් ආසන 8 ක් වශයෙනි.
නොවැම්බර් මුල් භාගයේදී මැතිවරණ ප්‍රතිඵල නිල වශයෙන් සහතික කර නොවැම්බර් 4 පමණ වන විට ජනාධිපතිවරයා වෙත භාරදෙන ලදී. අනතුරුව නොවැම්බර් 5 සහ 6 දෙදින තුළ ජනාධිපති හර්සොග් විසින් පක්ෂ නියෝජිතයන් සමඟ පවත්වන ලද සාකච්ඡාවලදී, අයිසෙන්කොට් වෙනුවෙන් නෙසට් මන්ත්‍රීවරුන් 67 දෙනෙකුගේ නිර්දේශ ඉදිරිපත් වූ අතර නෙතන්යාහු වෙනුවෙන් ලැබුණේ නිර්දේශ 46 ක් පමණි. ආසන 7 ක් හිමි යූටීජේ පක්ෂය කිසිදු පාර්ශ්වයකට නිර්දේශ ලබාදීමෙන් වැළකී සිටියේය. සති අන්තයේදී දෙදෙනා සමඟම සාකච්ඡා කළ ජනාධිපති හර්සොග්, පක්ෂ අතර පවතින අන්‍යෝන්‍ය විරෝධතා සහ අභ්‍යන්තර බෙදීම් හේතුවෙන් සාර්ථකත්වය පිළිබඳ අවිනිශ්චිතතාවක් පැවතුණද, පැහැදිලි නිර්දේශ බහුතරය හිමි වූ අපේක්ෂකයාට අවස්ථාව ලබාදීමට තීරණය කළේය.
මෙම අභියෝගය භාරගත් ගාඩි අයිසෙන්කොට්, මොරොක්කෝ යුදෙව් සංක්‍රමණික දෙමාපියන්ට දාව 1960 මැයි 19 වන දින ටයිබීරියස්හි උපත ලබා ඊලාට්හි හැදී වැඩුණු පුද්ගලයෙකි. 1978 දී ගෝලානි බළකායට බැඳී දීර්ඝ කාලීන හමුදා නිලධාරියෙකු ලෙස සේවය කළ ඔහු, 2015 සිට 2019 දක්වා ඊශ්‍රායල හමුදාවේ 21 වන මාණ්ඩලික ප්‍රධානියා ලෙස කටයුතු කරමින් එම ධුරයට පත් වූ පළමු මිස්රාහි සම්භවයක් සහිත පුද්ගලයා බවට පත්විය. පසුව බෙනී ගැන්ට්ස්ගේ ජාතික සමගි සන්ධානය හරහා දේශපාලනයට පිවිසි ඔහු, 2023 ඔක්තෝබර් 7 ප්‍රහාරයෙන් පසු නෙතන්යාහුගේ යුද කැබිනට් මණ්ඩලයට එක්වී 2024 ජුනි මාසයේදී ඉන් ඉල්ලා අස්විය. ගාසා සටන්වලදී සිය පුත් ගැල් අහිමි වූ අයිසෙන්කොට්, සැමට පොදු යුද සේවයක්, ආයතනික ප්‍රතිසංස්කරණ සහ ඔක්තෝබර් 7 අසාර්ථකත්වයන් සම්බන්ධයෙන් වගවීම ඉල්ලා සිටින ආරක්ෂාව මුල් කරගත් මධ්‍යස්ථ මතධාරියෙකු ලෙස පෙනී සිටියි. ජනාධිපතිවරයාගේ තීරණයෙන් පසු ඔහු ප්‍රකාශ කළේ, "දැන් ජාතික හදිසි රජයක් පිහිටුවීමට කාලය පැමිණ තිබෙනවා. අප ඊට සුදුස්සන් බව තහවුරු කිරීමට මම සෑම දෙයක්ම කරනවා" යනුවෙනි.
කෙසේ වෙතත්, රජයක් පිහිටුවීම සඳහා අයිසෙන්කොට් හමුවේ ඇති මාවත අතිශය දුෂ්කර සහ සංකීර්ණ එකකි. ඔහු වෙත ආසන 19 ක් සහිත අරාබි පක්ෂවල නිර්දේශ හිමිවූයේ නෙතන්යාහුගේ ගමන වැළැක්වීමේ අරමුණින් වුවද, එම පක්ෂ සමඟ විධිමත් සභාග ආණ්ඩුවක් පිහිටුවීම අයිසෙන්කොට් විසින් ප්‍රතික්ෂේප කර ඇත. බලය පිහිටුවීම සඳහා ඔහු සතුව ප්‍රධාන විකල්ප තුනක් පවතී. පළමුවැන්න නම්, ආසන 13 ක් හිමි යූටීජේ සහ ශාස් යන අන්ත ඕතඩොක්ස් හෙවත් හරෙඩි පක්ෂ සමඟ එක්ව ආසන 61 ක අවම බහුතරය සකසා ගැනීමයි. එහෙත් යුදෙව් ආගමික පාසල් සිසුන් සඳහා වන යුද සේවා නිදහස් කිරීම් ආරක්ෂා කිරීමට ප්‍රමුඛත්වය දෙන එම පක්ෂ, සියලු පුරවැසියන් සඳහා පොදු සේවයක් අනිවාර්ය කළ යුතු බවට අයිසෙන්කොට් ගෙන එන කොන්දේසියට දැඩි ලෙස විරුද්ධ වෙයි. දෙවැන්න, අරාබි පක්ෂවල බාහිර සහයෝගය හෝ ඡන්දය දීමෙන් වැළකී සිටීම මත පදනම් වූ සුළුතර ආණ්ඩුවක් පිහිටුවීමයි. ගණිතමය වශයෙන් එය කළ හැකි වුවද, ඔක්තෝබර් 7 සිදුවීම්වලින් පසු ඔහුගේ සන්ධානයේ බොහෝ දෙනෙකුට මෙන්ම මහජනතාවටද එය දේශපාලනිකව නොරිස්සන්නක් වී තිබේ. තෙවැන්න, ලිකුඩ් පක්ෂයේ සාමාජිකයන් සම්බන්ධ කර ගනිමින් පුළුල් එකඟතාවක් ඇති කර ගැනීමයි. නෙතන්යාහු එක්සත් රජයක් පිළිබඳ අදහස ඉදිරිපත් කර තිබුණද, ලිකුඩ් පක්ෂය තම අන්ත දක්ෂිණාංශික සන්ධානය ප්‍රසිද්ධියේ අත්හැර තම කොන්දේසි පිළිගත යුතු බව අයිසෙන්කොට්ගේ පාර්ශ්වය අවධාරණය කරයි.
තම සන්ධාන හවුල්කරුවන් වෙනුවෙන් අයිසෙන්කොට් කොන්දේසි හතරක් ඉදිරිපත් කර තිබේ. එනම්, ඊශ්‍රායලය යුදෙව්, ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී, ලිබරල් සහ සමානාත්මතාවාදී රාජ්‍යයක් ලෙස පිළිගැනීම, නිදහස් ප්‍රකාශනයේ වටිනාකම්වලට කැපවීම, සියලු පුරවැසියන් සඳහා හමුදා, ජාතික හෝ සිවිල් අනිවාර්ය සේවයක් ක්‍රියාත්මක කිරීම සහ හමාස් සංවිධානය ත්‍රස්තවාදී සංවිධානයක් ලෙස පිළිගෙන එහි හමුදාමය හා පාලන හැකියාවන් විනාශ කළ යුතු බවට එකඟ වීමයි.
අනෙක් අතට, අරාබි පක්ෂ මත යැපෙන ආණ්ඩුවක් බිහිවීමෙන් ඊශ්‍රායල රාජ්‍යය අභ්‍යන්තරයෙන්ම බිඳවැටෙනු ඇතැයි නෙතන්යාහු අනතුරු අඟවා තිබේ. නෙතන්යාහු සමඟ ඇති කරගන්නා ඕනෑම එකඟතාවකට වඩා සුළුතර රජයක විධිවිධානයකට කැමති බව අරාබි පක්ෂ පවසා ඇත.
පවතින නීතිමය ක්‍රියාවලියට අනුව, නෙසට් සභාවේ විශ්වාසය දිනාගත හැකි අවම වශයෙන් ආසන 61 ක රජයක් ඉදිරිපත් කිරීම සඳහා අයිසෙන්කොට් හට දින 28 ක කාලයක් හිමිවන අතර, එය තවත් දින 14 කින් දීර්ඝ කරගත හැකිය. ඔහු එම උත්සාහයේදී අසාර්ථක වුවහොත්, ජනාධිපතිවරයාට එම අවස්ථාව බොහෝ විට නෙතන්යාහු වැනි වෙනත් අපේක්ෂකයෙකුට පැවරිය හැකි වේ. එසේත් නොමැති වුවහොත් දින 90 ක් ඇතුළත නැවතත් මහ මැතිවරණයක් කැඳවීමට සිදුවනු ඇත. ස්ථාවර ආණ්ඩුවක් බිහිවන තෙක් සහ නව රජයක් දිවුරුම් දෙන තුරු බෙන්ජමින් නෙතන්යාහු භාරකාර අග්‍රමාත්‍යවරයා ලෙස ධුරයේ රැඳී සිටියි.
