ශ්රී ලාංකිකයන් සඳහා විද්යුත් විදේශගමන් බලපත්ර (e-passports) හඳුන්වා දීමේ දීර්ඝ කාලීන ප්රමාදයට ලක්වූ වැඩපිළිවෙළ යටතේ, ජාතික "පොදු යතුරු යටිතල පහසුකම්" (PKI) විසඳුම සඳහා වන ටෙන්ඩර් කැඳවීම ආගමන හා විගමන දෙපාර්තමේන්තුව විසින් සිදුකර ඇත. මෙම ටෙන්ඩරයට විදේශගමන් බලපත්ර පුද්ගලීකරණය කිරීම, එනම් පුද්ගලික තොරතුරු දත්ත පිටුවට ඇතුළත් කිරීම සහ ජාත්යන්තර සිවිල් ගුවන්සේවා සංවිධානයේ (ICAO) පොදු යතුරු නාමාවලිය (PKD) සමඟ පද්ධතිය සම්බන්ධ කිරීම ඇතුළත් වේ.
ජාත්යන්තර සිවිල් ගුවන්සේවා සංවිධානයේ PKD පද්ධතිය යනු විද්යුත් ගමන් ලේඛනවල සත්යතාව තහවුරු කරගැනීම සඳහා රජයන්, ගුවන් සමාගම් සහ ගුවන් තොටුපළවලට පහසුකම් සලසන මධ්යගත ආරක්ෂිත ගෝලීය දත්ත පද්ධතියකි. මෙම පද්ධතියට සම්බන්ධ වීමෙන් විදේශගමන් බලපත්රයේ ඇති මයික්රෝ චිපයට හානියක් හෝ වෙනස්කමක් සිදු කර නොමැති බව ලොව පුරා දේශසීමා නිලධාරීන්ට පරීක්ෂා කිරීමට අවස්ථාව හිමිවේ. එසේම PKI යනු නවීන විද්යුත් විදේශගමන් බලපත්රයක අඩංගු මයික්රෝ චිපයේ තැන්පත් කර ඇති දත්ත ආරක්ෂා කරන ගුප්තකේතන ආරක්ෂණ රාමුවකි.
තනි අදියර සහ කවර දෙකකින් යුත් ජාත්යන්තර තරඟකාරී ලංසු තැබීමේ ක්රමවේදය යටතේ පැවැත්වෙන මෙම නව ටෙන්ඩරය සඳහා ලංසු භාරගැනීමේ අවසාන දිනය ලෙස 2026 නොවැම්බර් 2 වනදා නියම කර ඇත. ස්වදේශ කටයුතු සහ විදුලි සංදේශ අමාත්යාංශ එක්ව රාජ්ය-පෞද්ගලික പങ്കාගාරිත්වයක් ලෙස 2017 වසරේදී මෙම ව්යාපෘතිය ප්රථමයෙන් යෝජනා කර අමාත්ය මණ්ඩල අනුමැතිය ලබාගත් නමුත්, එතැන් සිට අසාර්ථක වූ ටෙන්ඩර් සහ ප්රසම්පාදන ප්රමාදයන් නිසා මෙම කටයුතු අඩාල වී තිබුණි.
පසුගිය මැයි මාසයේදී අමාත්ය මණ්ඩලය විසින් විද්යුත් විදේශගමන් බලපත්ර පුද්ගලීකරණය සහ PKI සඳහා වූ පෙර ප්රසම්පාදන ක්රියාවලිය වහාම ක්රියාත්මක වන පරිදි අත්හිටුවීමට ආගමන හා විගමන දෙපාර්තමේන්තුවට උපදෙස් දෙන ලදී. ප්රංශ සහ ශ්රී ලාංකික හවුල් ව්යාපාරයක් වන Thales DIS Finland Oy/Just in Time (JIT) සමාගම වෙත ඉදිරි වසර දෙක තුළ විද්යුත් විදේශගමන් බලපත්ර මිලියන 3.15 ක් පුද්ගලීකරණය කිරීමේ ටෙන්ඩරය පිරිනැමීමට මහජන ආරක්ෂක අමාත්යාංශය මීට පෙර නිර්දේශ කර තිබුණි. කෙසේ වෙතත්, ඉදිරිපත් වූ ලංසුකරුවන් අටදෙනාගෙන් හත්දෙනෙකුම ප්රතික්ෂේප වී තිබූ අතර, කිසිදු හේතුවක් සඳහන් නොකර එම ප්රසම්පාදන ක්රියාවලිය අමාත්ය මණ්ඩල තීරණයකට අනුව අත්හිටුවා ඇති බව පාලක ජනරාල්වරයා විසින් ලංසුකරුවන්ට දැනුම් දී තිබුණි.
නවතම ප්රසම්පාදන ක්රියාවලිය යටතේ ලංසුකරුවන් විද්යුත් විදේශගමන් බලපත්ර පුද්ගලීකරණය සහ ජාතික PKI/ICAO-PKD විසඳුම් පිළිබඳ වසර 10 කට වැඩි පළපුරුද්දක් සහිත විය යුතුය. එමෙන්ම, පසුගිය වසර හත ඇතුළත එක් කොන්ත්රාත්තුවක් යටතේ විදේශගමන් බලපත්ර මිලියන තුනකට වඩා පුද්ගලීකරණය කිරීමේ පහසුකමක් සාර්ථකව සම්පූර්ණ කර තිබීම හෝ දැනට ක්රියාත්මක කිරීම අනිවාර්ය වේ. මීට අමතරව, ප්රධාන කොන්ත්රාත්කරු ලෙස ජාතික PKI/ICAO-PKD පද්ධතියක් ස්ථාපනය කර පසුගිය වසර තුන ඇතුළත එය සක්රීයව පවත්වාගෙන යාමේ පළපුරුද්දක් ද පැවතිය යුතුය.
මෙම ටෙන්ඩරයට ඉදිරිපත් වන සමාගම් ISO 9001:2015 සහ ISO 27001 සහතික හිමි කරගෙන තිබිය යුතු අතර, අවම වශයෙන් ඇමරිකානු ඩොලර් මිලියන 10 ක සාමාන්ය පිරිවැටුමක් සහ ඇමරිකානු ඩොලර් මිලියන 1.8 ක ද්රවශීලතාවයක් පැවතිය යුතුය. ලංසු ඇපකරය ලෙස රුපියල් මිලියන 35 ක බැංකු ඇපකරයක් ඉදිරිපත් කළ යුතු අතර, උපරිම පාර්ශවකරුවන් තිදෙනෙකුගෙන් යුත් හවුල් ව්යාපාරවලට ද ඉදිරිපත් විය හැකිය. කෙසේ වෙතත්, ඉන් එක් පාර්ශවකරුවෙකු ශ්රී ලංකාවේ ලියාපදිංචි වසර පහකට වැඩි දේශීය නියෝජනයක් සහිත සමාගමක් විය යුතුය. මෙම කොන්ත්රාත්තුව යටතේ විදේශගමන් බලපත්ර මිලියන 3 ක් පමණ නිෂ්පාදනය කිරීමට නියමිත අතර, ලබන වසරේ පෙබරවාරි වන විට විද්යුත් විදේශගමන් බලපත්ර හඳුන්වා දීමට රජය අපේක්ෂා කරයි.
