
තෙවන පාර්ශ්වයන් විසින් සිදු කරන ලද පූර්ව ගෙවීම් සහ විදුලි පණිවුඩ හුවමාරු (Telegraphic Transfers) මාර්ගයෙන් භාණ්ඩවල අගය අඩු කර පෙන්වමින් සිදු කර ඇති නීති විරෝධී මුදල් යැවීමේ සිද්ධීන් කිහිපයක් සම්බන්ධයෙන් ශ්රී ලංකා රේගුව පුළුල් විමර්ශනයක් ආරම්භ කර ඇති බව රේගු මාධ්ය ප්රකාශක චන්දන පුංචිහේවා මහතා පැවසීය.
ආනයනික භාණ්ඩ කිසිවක් දිවයිනට ගෙන්වා නොගෙන, බැංකු කිහිපයක් ඔස්සේ පූර්ව ගෙවීම් ලෙස ඇමෙරිකානු ඩොලර් බිලියනයකට ආසන්න මුදලක් විදේශයන් වෙත යැවූ පුද්ගලයන් පිරිසක් බලධාරීන් විසින් හඳුනාගෙන ඇති බව ජනාධිපති අනුර කුමාර දිසානායක මහතා පසුගිය මාසයේදී පාර්ලිමේන්තුවේදී අනාවරණය කළේය. අදාළ මුදල් යැවූ පාර්ශ්වය ලියාපදිංචි ආනයනකරුවෙකු නොවන බැවින් එම සිද්ධිය ශ්රී ලංකා මහ බැංකුවේ මූල්ය බුද්ධි ඒකකයේ (FIU) විමර්ශන පරාසයට අයත් වූ අතර, එය රේගු දෙපාර්තමේන්තුවට සෘජුව සම්බන්ධ වූවක් නොවේ.
කෙසේ වෙතත්, වෙනත් ආනයනකරුවන් විසින් සිදු කරන ලද, අඩුවෙන් අගය කරන ලද ආනයනයන් වෙනුවෙන් අදාළ තෙවන පාර්ශ්වය විසින් මෙලෙස මුදල් යවා ඇත්දැයි සොයා බැලීමට රේගු දෙපාර්තමේන්තුව මේ වන විට විමර්ශන ආරම්භ කර තිබේ. රේගුව භාරයේ ඇති ආනයනයන් සඳහා ද මෙලෙස යවන ලද මුදල්වලින් කොටසක් සම්බන්ධ වී ඇති බවට විශ්වාස කරන බව මාධ්ය වෙත අදහස් දක්වමින් චන්දන පුංචිහේවා මහතා සඳහන් කළේය.
එම මුදල් සමස්ත ලෙසම භාණ්ඩවල අගය අඩු කර පෙන්වීමට යොදාගෙන ඇති බව නිගමනය කළ නොහැකි වුවත්, රේගු ආනයනයන් හා සම්බන්ධ බවට සැක කෙරෙන සිදුවීම් කිහිපයක් පිළිබඳවම පරික්ෂණ ක්රියාත්මක වන බව හෙතෙම පැවසීය. අදාළ පුද්ගලයා ලියාපදිංචි ආනයනකරුවෙකු නොවන නිසා ඔහුගෙන් සෘජුව ප්රශ්න කර නොමැති වුවද, ලියාපදිංචි ආනයනකරුවෙකු වෙනුවෙන් මුදල් යවා ඇත්නම් ඒ පිළිබඳව පරික්ෂණ පැවැත්විය හැකි අතර ඒ අනුව විමර්ශන ගණනාවක් දැනටමත් ආරම්භ කර ඇත.
මෙලෙස විදේශයන් වෙත යවන ලද මුදල් අතුරින් ඇතැම් කොටස් මුදල් විශුද්ධිකරණය සහ මත්ද්රව්ය ජාවාරම් සඳහා සිදු කරන ලද ගෙවීම්වලට සම්බන්ධ විය හැකි බවට ද සැක පළ කෙරේ. 1952 පෙබරවාරි මාසයේ සිට මහ බැංකුවේ මුදල් අච්චු ගැසීම හමුවේ මතුවූ විදේශ විනිමය හිඟය හේතුවෙන් මෙරට වෙළඳ පාලනයන් සහ අධික ආනයන බදු පැනවීම් සිදු කෙරුණු අතර, ඒ සමග විනිමය පාලන නීති ද ක්රියාත්මක විය.
අධික ලෙස බදු පනවා ඇති පලතුරු, කිරි නිෂ්පාදන සහ මෝටර් රථ වැනි භාණ්ඩ ආනයනයේදී මෙලෙස අගය අඩු කර පෙන්වීමේ ප්රවණතාව වැඩි වශයෙන් දැකිය හැකි බව රේගු මාධ්ය ප්රකාශකවරයා පෙන්වා දුන්නේය. මෙවැනි තත්ත්වයන් පාලනය කිරීම සඳහා ආනයනකරුවන් කැඳවා, ඉහළ අගයන්ගෙන් සිදු කර ඇති වෙනත් ආනයනයන් සසඳමින් ඔවුන්ගෙන් අගය කිරීම් පිළිබඳ ප්රශ්න කිරීමේ ක්රමවේදයක් රේගුව විසින් ආරම්භ කර තිබේ.
මෙසේ කැඳවන ලද ආනයනකරුවන් තමන් සිදු කළ අඩුවෙන් අගය කිරීම් පිළිගෙන අදාළ බදු පරතරය ගෙවීමට එකඟ වන්නේ නම්, දඩ මුදල් අය කිරීමකින් තොරව එම හිඟ බදු ගෙවීමට ඔවුන්ට අවස්ථාව ලබා දී ඇත.
අඩු බදු අනුපාත පවතින භාණ්ඩ සම්බන්ධයෙන් ද මෙලෙස අගය අඩු කර පෙන්වීමේ විශේෂ සිදුවීම් වාර්තා වී තිබේ. මීට වසර ගණනාවකට පෙර 7.5% ක අඩු බදු අනුපාතයක් පැවති මැලේසියානු ලී (lumber) ආනයනයේදී ද මෙලෙස වටිනාකම අඩු කර පෙන්වා ඇති බව රේගුවට අනාවරණය වී ඇත. එහිදී අදාළ ගෙවීම්වලින් කොටසක් වෙනත් ස්ථානයකට යැවීමට අවශ්ය වූ බැවින් මැලේසියානු අපනයනකරුගේ ඉල්ලීම මත මෙලෙස අඩු වටිනාකමක් ප්රකාශ කළ බව ආනයනකරුවන් ප්රකාශ කර තිබේ.