father-of-modern-qatar---emir-sheikh-hamad-passes-away---4-days-of-mourning

කටාර් රාජ්‍යයේ නූතන පුනරුදයේ නියමුවා ලෙස සැලකෙන එරට හිටපු එමීර්වරයෙකු සහ "පිය එමීර්වරයා" (Father Emir) ලෙස ගෞරවයට පාත්‍ර වූ ෂෙයික් හමාඩ් බින් කලීෆා අල් තානි (Sheikh Hamad bin Khalifa Al Thani) මහතා වයස අවුරුදු 74 ක්ව සිටියදී දෝහා නුවරදී අභාවප්‍රාප්ත විය. 2026 ජූලි 12 වන දින උදෑසන සිදුවූ මෙම වියෝව පිළිබඳව නිල වශයෙන් නිවේදනයක් නිකුත් කළ කටාර් රාජකීය අධිකරණය (Amiri Diwan), දේව කැමැත්තට එකඟව සමස්ත දේශය වෙනුවෙන් ඉමහත් සේවාවක් කළ මෙම ශ්‍රේෂ්ඨ නායකයාගේ අභාවය වෙනුවෙන් බලවත් ශෝකය ප්‍රකාශ කර සිටියේය.

මෙම ජාතික ශෝකී අවස්ථාව සනිටුහන් කරමින් කටාර් රාජ්‍යය පුරා දින හතරක ජාතික ශෝක කාලයක් ප්‍රකාශයට පත් කර ඇති අතර රාජ්‍ය ධජයන් අඩකුඹු කර තැබීමට ද පියවර ගෙන තිබේ. කෙසේ වෙතත්, ඔහුගේ අභාවයට නිශ්චිත හේතුව හෝ අවමංගල්‍ය කටයුතු පිළිබඳ සවිස්තරාත්මක තොරතුරු මෙතෙක් ප්‍රසිද්ධියට පත් කර නොමැත.




1952 ජනවාරි 1 වන දින දෝහා නුවර උපත ලැබූ ෂෙයික් හමාඩ්, සිය මූලික අධ්‍යාපන කටයුතු කටාර් රාජ්‍යයෙන් නිම කිරීමෙන් අනතුරුව බ්‍රිතාන්‍යයේ සැන්ඩ්හර්ස්ට් රාජකීය හමුදා ඇකඩමියට ඇතුළත් වී 1971 වසරේදී උපාධිය ලබා ගත්තේය. ඉන්පසුව කටාර් සන්නද්ධ බලකායට බැඳී ශ්‍රේණිගත කිරීම් ඔස්සේ ඉදිරියට පැමිණි ඔහු, 1995 වසරේදී එවකට පාලකයා වූ තම පියා වන ෂෙයික් කලීෆා බින් හමාඩ් අල් තානි විදේශගතව සිටි අවස්ථාවකදී, ලේ වැගිරීමකින් තොරව සිදුකළ මාළිගා කුමන්ත්‍රණයකින් රටේ බලය අත්පත් කර ගත්තේය. මෙය කටාර් රාජ්‍යයේ සමස්ත ගමන් මඟම වෙනස් කළ 18 වසරක (1995–2013) ඔහුගේ සුවිශේෂී පාලන සමයේ ආරම්භය සනිටුහන් කළේය.

නූතන කටාර් රාජ්‍යයේ නිර්මාතෘවරයා ලෙස පුළුල් ඇගයීමට ලක්වන ෂෙයික් හමාඩ්, ලොව තෙවැනි විශාලතම ස්වභාවික වායු සංචිතය සතු තම රට පෙර නොවූ විරූ ආර්ථික සමෘද්ධියක් කරා මෙහෙයවීමට කටයුතු කළේය. ඔහුගේ දූරදර්ශී නායකත්වය යටතේ කටාර් රාජ්‍යයේ ද්‍රවීකෘත ස්වභාවික වායු (LNG) නිෂ්පාදනය වසරකට ටොන් මිලියන 77 දක්වා විශාල ලෙස පුළුල් වූ අතර, ඒ හරහා ඒක පුද්ගල දළ දේශීය නිෂ්පාදිතය (GDP per capita) උපරිම මට්ටමකදී ඇමරිකානු ඩොලර් 86,440ක් පමණ වන තරමට ඉහළ යමින් කටාර් රාජ්‍යය ලොව ධනවත්ම රට බවට පත් විය. එසේම, 2005 වසරේදී ඔහු විසින් පිහිටුවන ලද 'කටාර් ආයෝජන අධිකාරිය' (QIA) නමැති ස්වෛරී අරමුදල, ගෝලීය වශයෙන් ඩොලර් බිලියන 100කට අධික ආයෝජන ප්‍රමාණයක් කළමනාකරණය කරන මට්ටමට වර්ධනය වූ අතර ලන්ඩනයේ හැරඩ්ස් වෙළඳසැල, බාක්ලේස් බැංකුව, හීත්රෝ ගුවන්තොටුපළ, ද ෂාර්ඩ් ගොඩනැගිල්ල සහ පැරිස් සෙන්ට් ජර්මේන් (PSG) පාපන්දු සමාජය වැනි ලෝක ප්‍රකට ව්‍යාපාරවල කොටස් හිමිකාරීත්වය ලබා ගැනීමට ද එය සමත් විය.




ආර්ථික වර්ධනයට සමගාමීව රටේ යටිතල පහසුකම්, අධ්‍යාපනය සහ සමාජයීය අංශ නවීකරණය කිරීමට පියවර ගත් ඔහු, කටාර් රාජ්‍යය ගෝලීය රාජ්‍ය තාන්ත්‍රික හා මාධ්‍ය කේන්ද්‍රස්ථානයක් බවට පත් කළේය. ලෝක ප්‍රකට 'අල් ජසීරා' (Al Jazeera) මාධ්‍ය ජාලය ආරම්භ කිරීම මෙන්ම 'එඩියුකේෂන් සිටි' (Education City) වැනි අධ්‍යාපනික ව්‍යාපෘති මඟින් සහ ඔහුගේ දෙවන බිරිඳ වන ෂෙයිකා මෝසා බින්ට් නසාර්ගේ බලපෑම මත කාන්තා භූමිකාවන් ශක්තිමත් කරමින් සිදු කළ සමාජ ප්‍රතිසංස්කරණ මෙහිදී කැපී පෙනේ. මීට අමතරව 2006 ආසියානු ක්‍රීඩා උළෙල, 2011 AFC ආසියානු කුසලානය, 2012 එක්සත් ජාතීන්ගේ දේශගුණික විපර්යාස පිළිබඳ සමුළුව සත්කාරකත්වය දැක්වීම සහ 2022 FIFA ලෝක කුසලාන පාපන්දු තරඟාවලිය පැවැත්වීමේ අයිතිය දිනා ගැනීම වැනි සුවිශේෂී ජයග්‍රහණ රැසක් ඔහුගේ පාලන සමයේදී රටට අත්කර දෙන ලදී.

උපක්‍රමශීලී රාජ්‍ය තාන්ත්‍රික කටයුතුවලදී බටහිර රටවල්, ඉරානය සහ සෙසු කලාපීය බලවතුන් සමඟ ස්වාධීන විදේශ ප්‍රතිපත්තියක් පවත්වාගෙන ගිය ෂෙයික් හමාඩ්, පලස්තීන අර්බුදයේදී ඔවුන් වෙනුවෙන් පෙනී සිටිමින් සහ දෝහා ගිවිසුම වැනි ජාත්‍යන්තර ගැටුම් සමනය කිරීමේ සාම සාකච්ඡා සඳහා මැදිහත් වෙමින් කටාර්හි කීර්ති නාමය ජාත්‍යන්තරව ඉහළ නැංවීය. කෙසේ වෙතත්, 2017–2021 සමයේ ඇති වූ ගල්ෆ් අර්බුදය (අසල්වැසි රටවල් විසින් පැනවූ සම්බාධක) සහ ලෝක කුසලාන සූදානම ආශ්‍රිතව මතු වූ ශ්‍රමික ගැටලු වැනි අභියෝගයන්ට ද ඔහුගේ දේශපාලන උරුමය මුහුණ දුන්නේය. ගල්ෆ් රාජාණ්ඩු ඉතිහාසයේ අතිශය දුර්ලභ පියවරක් තබමින් 2013 වසරේදී ඔහු සිය කැමැත්තෙන්ම පාලන බලය තම පුත්, වත්මන් එමීර් ෂෙයික් තමීම් බින් හමාඩ් අල් තානි වෙත පවරා දෙමින් නව පරපුරකට නායකත්වය ලබාදීමට මඟ පෑදුවේය.



පවුල් ජීවිතය දෙස බැලීමේදී බිරින්දෑවරුන් කිහිපදෙනෙකුගේ ස්වාමිපුරුෂයා වූ ඔහුට වත්මන් එමීර්වරයා ඇතුළු දරුවන් රැසක් සිටී. ඔහුගේ අභාවය වෙනුවෙන් පකිස්ථානය, තුර්කිය, රුවන්ඩාව, මැලේසියාව ඇතුළු ලොව පුරා රාජ්‍ය නායකයින් රැසක් මෙන්ම ඉන්දීය අග්‍රාමාත්‍ය නරේන්ද්‍ර මෝදි මහතා ද සිය ශෝකය ප්‍රකාශ කර ඇති අතර, ෂෙයික් හමාඩ් යනු කටාර් රාජ්‍යය ඉහළම දියුණුවක් කරා මෙහෙයවූ සැබෑ දූරදර්ශී නායකයෙකු බව ඔවුහු සිහිපත් කර සිටිති.

father-of-modern-qatar---emir-sheikh-hamad-passes-away---4-days-of-mourning

father-of-modern-qatar---emir-sheikh-hamad-passes-away---4-days-of-mourning

father-of-modern-qatar---emir-sheikh-hamad-passes-away---4-days-of-mourning