2026 වසරේ පෙබරවාරි අග භාගයේ සිට උත්සන්න වී ඇති ඉරාන අර්බුදය හේතුවෙන් හෝමූස් සමුද්ර සන්ධිය හරහා සිදුවන සැපයුම් අඩාල වීමත් සමඟ යුරෝපය පුරා ගුවන් ගමන් අවලංගු වීමේ සහ ගුවන් ගාස්තු ඉහළ යාමේ දැඩි අර්බුදයකට මුහුණ දෙමින් සිටියි. ගෝලීය තෙල් ප්රවාහනයෙන් 20%ක් පමණ සාමාන්යයෙන් හසුරුවන මෙම තීරණාත්මක මුහුදු මාර්ගයේ සිදුව ඇති අර්ධ වශයෙන් අවහිර කිරීම් හේතුවෙන් තෙල් නැව් ගමනාගමනය 70% ත් 80% ත් අතර ප්රමාණයකින් පහත වැටී තිබේ.
යුරෝපයට අවශ්ය ගුවන් යානා ඉන්ධන ආනයනයෙන් 30% ත් 40% ත් අතර ප්රමාණයක් මැදපෙරදිග කලාපයෙන් සපුරා ගන්නා අතර, සමස්තයක් ලෙස යුරෝපයේ ගුවන් ඉන්ධන සැපයුම් ජාලයෙන් 50% ත් 75% ත් අතර ප්රමාණයක් මැදපෙරදිග මත රඳා පවතින බැවින් මෙම කප්පාදුව යුරෝපීය ගුවන් සේවා කර්මාන්තයට දැඩි බලපෑමක් එල්ල කර ඇත.ගැටුම් උත්සන්න වීමත් සමඟ පිරිපහදු නිෂ්පාදනය අඩුවීම, නැව් ගමන් මාර්ග වෙනස් කිරීම සහ සැපයුම් පිළිබඳ ඇති වූ බිය හේතුවෙන් ගුවන් යානා ඉන්ධන මිල ගණන් දළ වශයෙන් දෙගුණයකින් පමණ ඉහළ ගොස් තිබේ. යුරෝපය සතුව පවතින්නේ සාමාන්යයෙන් එක් මාසයක ඉල්ලුමට සරිලන සීමිත වාණිජ ඉන්ධන තොග ප්රමාණයක් වන අතර, 2026 අප්රේල් මැද භාගය වන විට ජාත්යන්තර බලශක්ති ඒජන්සිය (IEA) අනතුරු අඟවා සිටියේ යුරෝපයට ඉතිරිව ඇත්තේ සති හයකට පමණ ප්රමාණවත් ඉන්ධන තොග පමණක් බවයි. යුරෝපා සංගමයේ නිලධාරීන්ට අනුව මෙතෙක් පුළුල් මට්ටමේ සැබෑ හිඟයක් වාර්තා වී නොමැති වුවද, ඉහළ යන පිරිවැය සහ පූර්වාරක්ෂක පියවරයන් මේ වන විටත් දැඩි පීඩනයක් එල්ල කරමින් පවතින බැවින්, ඇමෙරිකා එක්සත් ජනපදයෙන් ආනයනය වැඩි කිරීම වැනි විකල්ප මාර්ග, අවම තොග පවත්වා ගැනීමේ බැඳීම් සහ හවුල් සංචිත ගොඩනැගීම කෙරෙහි යුරෝපා සංගමයේ දැඩි අවධානය යොමු වී ඇත.
මෙම අර්බුදයේ දැඩිම බලපෑමට ලක්ව ඇති ප්රධානතම ගුවන් සේවය වන ලුෆ්තාන්සා (Lufthansa) සමූහය, මෙට්රික් ටොන් 40,000කට වැඩි ගුවන් යානා ඉන්ධන ප්රමාණයක් ඉතිරි කර ගැනීමේ අරමුණින් 2026 මැයි සිට ඔක්තෝබර් දක්වා කාලය තුළ කෙටි දුර ගුවන් ගමන් 20,000ක් පමණ අවලංගු කරන බව නිවේදනය කර තිබේ. මීට අමතරව ගුවන් යානා 27කින් සමන්විත ලුෆ්තාන්සා සිටිලයින් (Lufthansa CityLine) බලඇණිය සම්පූර්ණයෙන්ම ගාල් කර තැබීමටත්, ලාභදායී ප්රධාන මාර්ග කෙරෙහි පමණක් අවධානය යොමු කිරීමටත් ඔවුන් තීරණය කර ඇත. ෆ්රැන්ක්ෆර්ට් සිට පෝලන්තයේ Bydgoszcz සහ Rzeszów මෙන්ම නෝර්වේ හි Stavanger දක්වා වන ගුවන් ගමන් සම්පූර්ණයෙන්ම අවලංගු කර ඇති අතර, Heringsdorf, Cork, Gdańsk, Ljubljana ඇතුළු තවත් ගමනාන්ත රැසක් වෙනත් මාර්ග හරහා ඒකාබද්ධ කර ඇත. මැයි මස අවසන් වන තෙක් දිනකට ගුවන් ගමන් 120ක් පමණ කප්පාදු කිරීමට ඔවුන් මේ වන විටත් පියවර ගෙන තිබේ.
ලුෆ්තාන්සා සමාගමට අමතරව තවත් ගුවන් සේවා රැසක් දහස් ගණනක ගුවන් ගමන් අවලංගු කිරීම් සිදු කරමින් පවතියි. KLM ගුවන් සේවය යුරෝපය තුළ සිය ගුවන් ගමන් 160ක් පමණ අවලංගු කර ඇති අතර, ස්කැන්ඩිනේවියානු SAS ගුවන් සේවය මාර්තු මාසයේ සිදු කළ අවලංගු කිරීම්වලට අමතරව අප්රේල් මාසයේදී තවත් ගුවන් ගමන් 1,000ක් පමණ කප්පාදු කර ඇත. Aer Lingus සමාගම සිය කාලසටහනෙන් 2%ක පමණ වෙනස්කම් සිදු කර ඇති අතර, Air France-KLM, United සහ Transat ඇතුළු තවත් යුරෝපීය සහ ආසියා-පැසිෆික් ගුවන් සේවා රැසක් සිය ගුවන් ගමන් වාර ගණන අඩු කිරීමට, ගාස්තු ඉහළ දැමීමට සහ ගමන් මලු ගාස්තු වැඩි කිරීමට පියවර ගෙන තිබේ.
මෙම තත්ත්වය යුරෝපයේ මැයි සිට ඔක්තෝබර් දක්වා වන ගිම්හාන සංචාරක සමයට දැඩි බලපෑමක් එල්ල කර ඇති අතර, මගීන්ට ඉහළ ගිය ගුවන් ගාස්තු මෙන්ම සීමිත ගමන් විකල්ප සමඟ කටයුතු කිරීමට සිදුවනු ඇත. යුරෝපීය කෙටි දුර ගමන් සඳහා පවතින විකල්ප අඩුවීම හේතුවෙන් දුර ගමන් සම්බන්ධතාවලට ද බාධා ඇති විය හැකි අතර, ගුවන් තොටුපළවල දැඩි තදබදයක් අපේක්ෂා කෙරේ. සංචාරකයන්ට කල්තියා ප්රවේශපත් වෙන්කරවා ගැනීම හෝ නම්යශීලී ගමන් සැලසුම් පවත්වා ගැනීම වැදගත් වන අතර, ගුවන් ගමන් අවලංගු වීමකදී යුරෝපා සංගමයේ EU261 රෙගුලාසි යටතේ හිමිවන ප්රතිපූරණ අයිතිවාසිකම් පිළිබඳව දැනුවත් වීම ද අත්යවශ්ය වේ. දිගුකාලීන සැපයුම් ජාලයේ පවතින මෙම අවදානම් තත්ත්වය හේතුවෙන් ගුවන් සේවා සමාගම් මුහුණ දෙන මූල්ය පාඩු සහ හරිත ඉන්ධන භාවිතයට මාරුවීමේ අමතර පිරිවැය අවසානයේ මගීන්ට දැරීමට සිදුවන අතර, මෙම තත්ත්වය බලපෑමට ලක්වූ ගමනාන්තවල සංචාරක සහ සත්කාරක කර්මාන්තයට ද පුළුල් ආර්ථික පසුබෑමක් ඇති කරමින් පවතියි.
