දැනට ක්රියාත්මක වීමට නියමිත අධ්යාපන ප්රතිසංස්කරණ සම්බන්ධයෙන් ප්රබලව අදහස් දක්වන පුද්ගලයන් දෙදෙනෙකුගේ අධ්යාපන සුදුසුකම් පිළිබඳ විස්තරයක් පහත දැක්වේ. මෙහිදී හිටපු අමාත්ය විමල් වීරවංශ මහතා සහ මිහින්තලේ හිමි නමින් ප්රකට වලවහංගුණවැව ධම්මරතන හිමියන්ගේ සුදුසුකම් සලකා බැලේ.
අධ්යාපන ක්ෂේත්රයේ වෙනස්කම් පිළිබඳව ඔවුන් සතු ප්රාමාණික දැනුම සහ අත්දැකීම් විමර්ශනය කිරීම මෙම ලිපියේ මූලික අරමුණයි.හිටපු අමාත්ය විමල් වීරවංශ මහතා සිය මූලික අධ්යාපනය කලුතර තිස්ස මධ්ය මහා විද්යාලයෙන් ලබා ඇති අතර, පාසල් ක්රිකට් කණ්ඩායමද නියෝජනය කර තිබේ. ඔහුගේ ඉහළම විධිමත් අධ්යාපන සුදුසුකම වන්නේ අ.පො.ස. සාමාන්ය පෙළ විභාගයෙන් විෂයයන් අටක් සමත්වීමයි. උසස් පෙළ අධ්යාපනය හැදෑරීම ආරම්භ කළද, ප්රමාණවත් පැමිණීමක් නොතිබීම හේතුවෙන් පාසල් පාලනාධිකාරිය විසින් ඔහු පාසලෙන් ඉවත් කිරීමට කටයුතු කර ඇත. ඒ අනුව, ඔහුට අ.පො.ස. උසස් පෙළ හෝ කිසිදු විශ්වවිද්යාල උපාධියක් සම්පූර්ණ කිරීමට අවස්ථාවක් ලැබී නොමැත.
මේ අතර, 2023 වසරේදී ශ්රී ලංකා පාර්ලිමේන්තුව නිකුත් කළ නිල දත්ත වාර්තාවලට අනුව, විමල් වීරවංශ මහතා තම අධ්යාපන හා වෘත්තීය සුදුසුකම් පිළිබඳ සවිස්තරාත්මක තොරතුරු පාර්ලිමේන්තු මහලේකම් කාර්යාලය වෙත ඉදිරිපත් කර නොමැති මන්ත්රීවරුන් අතරට අයත් වේ. පාර්ලිමේන්තු මන්ත්රීවරුන්ගේ ඉහළම අධ්යාපන සුදුසුකම් දැක්වෙන වර්ගීකරණය අනුව, ඔහු අ.පො.ස. සාමාන්ය පෙළ පමණක් සුදුසුකම් ලෙස සපුරා ඇති මන්ත්රීවරුන්ගේ කාණ්ඩයට ඇතුළත් කර තිබේ.
මිහින්තලේ හිමි ලෙස ප්රකට වලවහංගුණවැව ධම්මරතන හිමියන් බෞද්ධ අධ්යයනය, පාලි භාෂාව සහ ඒ ආශ්රිත විෂය ක්ෂේත්රයන්හි පුළුල් අධ්යාපන පසුබිමක් සහිත විද්වතෙකු ලෙස සැලකේ. උන්වහන්සේ කැලණිය විශ්වවිද්යාලයෙන් ශාස්ත්රවේදී (ගෞරව) උපාධියක්ද, ඉන්දියාවේ දිල්ලි විශ්වවිද්යාලයෙන් ශාස්ත්රපති උපාධියක්ද ලබා ඇත. ඊට අමතරව, ප්රංශයේ සෝබෝන් විශ්වවිද්යාලයෙන් භාෂා ප්රවීණතා සහතිකයක් මෙන්ම කොළඹ මනෝවිද්යා අධ්යයන ආයතනයෙන් උපදේශනය හා මග පෙන්වීම පිළිබඳ උසස් සහතිකයක්ද උන්වහන්සේ සතුය.
වර්ෂ 1995 සිට කැලණිය විශ්වවිද්යාලයේ කථිකාචාර්යවරයෙකු, ජ්යෙෂ්ඨ කථිකාචාර්යවරයෙකු මෙන්ම මහාචාර්යවරයෙකු ලෙසද උන්වහන්සේ දීර්ඝ කාලයක් සේවය කර ඇත. මීට අමතරව, ශ්රී ලංකා බෞද්ධ හා පාලි විශ්වවිද්යාලය, කොළඹ විශ්වවිද්යාලය සහ නාගානන්ද ජාත්යන්තර බෞද්ධ අධ්යයන ආයතනය ඇතුළු උසස් අධ්යාපන ආයතන කිහිපයක බාහිර කථිකාචාර්යවරයෙකු ලෙසද උන්වහන්සේගේ දායකත්වය හිමිවී තිබේ. දේශීය විශ්වවිද්යාල ගණනාවක පශ්චාත් උපාධි නිබන්ධන අධීක්ෂණයට අමතරව, ප්රාථමික හා උසස් බෞද්ධ අධ්යාපන ක්ෂේත්රයේ ගුරු පුහුණු වැඩසටහන් සඳහාද උන්වහන්සේ ක්රියාකාරීව දායක වී ඇත.