ඇමෙරිකා එක්සත් ජනපදයේ දේශපාලන පෙරළියක් ටෙහෙරානයේ වීදි පුරා උත්සවශ්‍රීයෙන් සැමරීම බැලූ බැල්මට පරස්පර විරෝධී දසුනකි. එහෙත් 2026 නොවැම්බර් 03 වැනිදා පැවති ඇමෙරිකානු මධ්‍යවාර මැතිවරණයෙන් ඩිමොක්‍රටික් පක්ෂය සෙනෙට් මණ්ඩලයේ සහ නියෝජිත මන්ත්‍රී මණ්ඩලයේ බලය අත්පත් කර ගැනීම ඉරාන බලධාරීන් දුටුවේ හුදු ඇමෙරිකානු අභ්‍යන්තර දේශපාලන සිදුවීමක් ලෙස නොවේ.
ඔවුන් එය අර්ථකථනය කළේ ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප්ට එල්ල වූ දේශපාලනික සහ සංකේතාත්මක ප්‍රබල ප්‍රහාරයක් මෙන්ම, ඉරානයට එරෙහිව දියත් කළ යුද්ධය ඇමෙරිකානු ජනතාව විසින් ප්‍රතික්ෂේප කිරීමක් ලෙසිනි.සාම්ප්‍රදායිකව රිපබ්ලිකන් පක්ෂයට බලය තිබූ ප්‍රාන්ත කිහිපයක්ම ඩිමොක්‍රටික් පක්ෂය වෙත හැරී ගිය මෙම මැතිවරණ ප්‍රතිඵලය, 2026 පෙබරවාරි 28 වැනිදා පමණ ආරම්භ වූ ඇමෙරිකානු-ඊශ්‍රායල යුද මෙහෙයුම්වලට සෘජුවම සම්බන්ධ බව ඉරාන නායකයන්ගේ අදහසයි. එම යුද්ධය හේතුවෙන් ඇමෙරිකාව තුළ ඉන්ධන මිල සහ ජීවන වියදම ඉහළ ගිය අතර, රිපබ්ලිකන් පක්ෂයේ පරාජයට එම යුදමය තත්ත්වය බලපෑ බව ට්‍රම්ප් විසින්ම පිළිගෙන තිබිණි.
ඉරාන රජයේ අනුග්‍රහය සහිතව ටෙහෙරානයේ සංවිධානය කර තිබූ දැවැන්ත ජනහමු මෙම මැතිවරණ ප්‍රතිඵලය සැමරීමේ වේදිකා බවට පත් විය. මෙම සැමරුම් 1979 වසරේදී ඇමෙරිකානු තානාපති කාර්යාලය අත්පත් කර ගැනීමේ සංවත්සරය හෙවත් 'ගෝලීය අහංකාරයට එරෙහිව සටන් කිරීමේ ජාතික දිනයට' සමගාමීව පැවැත්වීම ඊට එක් කළේ තවත් සංකේතාත්මක වටිනාකමකි. ඇමෙරිකානු සහ ඊශ්‍රායල ධජ ගිනි තබමින්, ට්‍රම්ප් සිරමැදිරියක සිටින අයුරු දැක්වෙන "අපි ට්‍රම්ප්ව ඝාතනය කරමු" යන වැකි සහිත දැවැන්ත දැන්වීම් පුවරු සහ මොජ්තබා කමේනිගේ රුව සහිත පුවරු ප්‍රදර්ශනය කරමින් පැවති මෙම රැලියේදී, ඩිමොක්‍රටික් පක්ෂයේ ජයග්‍රහණය ඉරානයේ ඔරොත්තු දීමේ හැකියාවට ලැබුණු සහතිකයක් ලෙස ප්‍රදර්ශනය කෙරිණි.
ඉරාන නායකත්වයේ නිල ප්‍රතිචාර තුළින් ද මෙම ස්ථාවරය මනාව පිළිඹිබු විය. ප්‍රධාන සාකච්ඡාකරු ද වන පාර්ලිමේන්තු කථානායක මොහොමඩ් බකර් කාලිබාෆ් ප්‍රකාශ කළේ, "හෘද සාක්ෂිය හෝ ජීවන වියදම මත පදනම්ව, ඇමෙරිකානුවන් යුද්ධයට 'එපා' යැයි පවසා ඇති අතර අපි එම පණිවිඩය අනුමත කරමු" යනුවෙනි. වොෂින්ටනය මහජන මතය නොසලකා හැරියහොත්, ඉරානයේ එම 'එපා' යන්න පිටුපස ඇත්තේ බියකරු සිහිනයක් බව ඔවුන් වටහා ගනු ඇතැයි ද ඔහු අනතුරු ඇඟවීය.
අධිකරණ ප්‍රධානී ගොලාම්-හොසේන් මොහ්සෙනි-එජෙයි මැතිවරණ ප්‍රතිඵලය විග්‍රහ කළේ ට්‍රම්ප් "යුද්ධයෙන් මෙන්ම දේශපාලනයෙන් ද" පරාජයට පත් වූ බව පවසමිනි. ඉරානය තවත් පරාජයන් අත්කර දෙන බවත්, "මෙය ඉදිරියට පැමිණීමට නියමිත දේවල ආරම්භය පමණක්" බවත් ඔහු වැඩිදුරටත් අවධාරණය කළේය.
මෙම පරාජය දෙවියන්ගේ කැමැත්ත මත සිදුවූවක් බවට වූ ආගමික මුහුණුවරක් ද ඉරාන ප්‍රකාශ තුළින් මතු විය. නොවැම්බර් 04 වැනිදා පැවති රැලිය අමතමින් ටෙහෙරාන් නගරාධිපති අලිරේසා සකානි ප්‍රකාශ කළේ, "අද දෙවියන්ගේ අනුග්‍රහයෙන් ඇමෙරිකාව පරාජයට පත්වී තිබෙනවා. නබිනායක තුමාණන්ගේ පවුලේ ආශිර්වාදයෙන් ඊශ්‍රායලය පරාජය වී තිබෙනවා" යනුවෙනි. ජාතියේ සහ නායකත්වයේ කැමැත්ත සමඟ ඇමෙරිකාව සෑම අතින්ම අවමානයට ලක් කිරීමට හැකිවීම ගැන දෙවියන්ට ස්තූතිවන්ත වන බව ද ඔහු පැවසීය.
ඉස්ලාමීය ජනරජයේ නිල මතවාදයට අනුව "මහා සාතන්" ට එරෙහිව ලබන යුදමය සහ දේශපාලන ජයග්‍රහණ දෙවියන්ගෙන් ලැබෙන ජයග්‍රහණයක් ලෙස සැලකීම සාමාන්‍ය සම්ප්‍රදායයි. රාජ්‍ය මාධ්‍ය සහ ඉස්ලාමීය විප්ලවීය මුරකරුවන්ගේ බලකායට සම්බන්ධ පුද්ගලයින් මැතිවරණ ප්‍රතිඵලය හැඳින්වූයේ ඉරාන ප්‍රතිරෝධයේ "පසු කම්පන" ලෙසිනි. ට්‍රම්ප් ඉරානයේ පාලන තන්ත්‍රය වෙනස් කිරීමට අසමත් වූ නමුත් ටෙක්සාස්හිදී එය සාර්ථක කර ගත් බවට ඔවුන් උපහාසාත්මකව ප්‍රකාශ කළ අතර, ඇමෙරිකාව තුළ "පාලන තන්ත්‍රය වෙනස් කිරීමක්" ඉරානය විසින් සිදු කර ඇතැයි කියා සිටියහ. "මධ්‍යවාර මිටියේ මෙහෙයුම" සහ "ඇමෙරිකානු මැතිවරණයට ඉරානයේ සෙවනැල්ල" වැනි සිරස්තල රාජ්‍ය මාධ්‍ය තුළ ප්‍රමුඛ විය.
කෙසේ වෙතත්, ඉරාන උත්තරීතර නායක මොජ්තබා කමේනි මේ සම්බන්ධයෙන් දැක්වූයේ වඩාත් ප්‍රවේශම් සහගත ප්‍රතිචාරයකි. එක් පක්ෂයක් වෙනුවට තවත් පක්ෂයක් පත්වීමෙන් පමණක් ඇමෙරිකානු සතුරුකම්වල මූලික වෙනසක් සිදුවනු ඇතැයි අපේක්ෂා කරන ඕනෑම අයෙකු බරපතළ ලෙස වරදවා වටහා ගෙන ඇති බව ඔහු පැවසීය. ඇමෙරිකාවේ බිඳවැටීමේ ක්‍රියාවලිය වේගවත් වී ඇති බව පැවසූ ඔහු, යටත් වීමේ ඕනෑම නැඹුරුවකට එරෙහිව අනතුරු ඇඟවීය.
රජයේ පාලනය යටතේ පවතින මාධ්‍ය හරහා ඉරානය තුළ පුළුල් මහජන මතය මැන බැලීම දුෂ්කර වුවද, පෙනෙන්නට ඇති සැමරුම් සහ මතවාදයන් සම්පූර්ණයෙන්ම පාහේ පාලන තන්ත්‍රය, එහි මාධ්‍ය සහ සංවිධානාත්මක සිදුවීම් හරහා නිර්මාණය වී ඇත. ඇමෙරිකානු ඩිමොක්‍රටික් පක්ෂයේ ජයග්‍රහණය ටෙහෙරානය පැහැදිලි දේශපාලන ජයග්‍රහණයක් ලෙස සමරන අතරම, ප්‍රතිචාරයක් ලෙස ට්‍රම්ප් හදිසි මිලිටරිමය පියවරක් ගනු ඇත්දැයි යන අවධානය සහ සැකය ඉරාන බලධාරීන් තුළ තවමත් නොනැසී පවතී.
