deadly-300kmph-typhoon-champi-slams-into-homes-cancels-3000-flights-in-taiwan

පැයට කිලෝමීටර් තුන්සියයකට ආසන්න මාරාන්තික චණ්ඩ මාරුතයක් ලෙස පිලිපීන මුහුද කැළඹූ ‘චැම්පි’ සුළි කුණාටුව, සිය මුළු ශක්තියම දියකර හරිමින් නැගෙනහිර ආසියාව පුරා ගුවන් සහ නාවික සබඳතා දැවැන්ත අර්බුදයකට ඇද දමා තිබේ. පිලිපීනයේදී ‘රොසාල්’ නමින් සහ ජපානයේදී ‘අංක 30 සුළි කුණාටුව’ ලෙස නම් ලබා ඇති මෙම ස්වාභාවික ව්‍යසනය, තායිවාන දූපත සම්පූර්ණයෙන්ම පාහේ සිය චණ්ඩ කුණාටු වළල්ලෙන් වටලා ගනිමින් මහ වැසි, බිහිසුණු සුළං සහ උස් රළ මාලාවන් මුදාහරිමින් සිටියි.

ඍජුවම ගොඩබිමට කඩා නොවැදුණද, සුළි කුණාටුවේ සුවිසල් වපසරිය සහ එහි මන්දගාමී ගමන සමස්ත කලාපයේම ප්‍රවාහන ජාලය එකතැන නතර කරලීමට සමත්ව ඇත.




ඔක්තෝබර් 23 වන සිකුරාදා උදෑසන වන විට තායිවානයේ සිවිල් ගුවන් සේවා පරිපාලනය තහවුරු කළේ, කුණාටුව ළඟාවීමට පටන්ගත් බ්‍රහස්පතින්දා සිට සිකුරාදා උදෑසන 10 දක්වා කාලය තුළ පමණක් ගුවන් ගමන් 977ක් අවලංගු කර ඇති බවයි. ඊට දේශීය ගුවන් ගමන් 262ක් සහ ජාත්‍යන්තර මෙන්ම සමුද්‍රසන්ධි හරහා ක්‍රියාත්මක ගුවන් ගමන් 715ක් ඇතුළත් විය. ප්‍රධානතම දොරටුව වන තායිවාන් ටාඕයුවාන් ජාත්‍යන්තර ගුවන්තොටුපළේදී මධ්‍යම රාත්‍රියේ සිට පෙරවරු නවය දක්වා කාලය තුළ මගී ගුවන් ගමන් 521ක් සහ භාණ්ඩ ප්‍රවාහන ගුවන් ගමන් 75ක් වශයෙන් ගමන්වාර 596ක් අත්හිටුවීමට බලධාරීන්ට සිදුවිය.

මෙම ගුවන් අවහිරතාවේ ප්‍රතිවිපාක තායිවානයෙන් ඔබ්බට ආසියාව පුරා විහිදී ගියේය. ඊවා එයාර් (EVA Air) ගුවන් සේවය සිකුරාදා දවසේ පසුව ක්‍රියාත්මක වීමට නියමිතව තිබූ යුරෝපය සහ ඇමරිකාව බලා පිටත්වන සියලුම දිගුදුර ගමන්වාර මෙන්ම ටාඕයුවාන් සහ සොන්ග්ෂාන් වෙත පැමිණෙන සේවාවන් කිහිපයක්ම නතර කළේය. ස්ටාර්ලක්ස් (Starlux) ගුවන් සේවය එදින ක්‍රියාත්මක කළේ යුරෝපය සහ ඇමරිකාව බලා පියාසර කරන දිගුදුර ගුවන් ගමන් පමණි. චයිනා එයාර්ලයින්ස් සහ ටයිගර්එයාර් තායිවාන් ද සිය කාලසටහන් කප්පාදු කළ අතර හොංකොං සහ තායිවානය අතර පියාසර කිරීමට නියමිතව තිබූ කැතේ පැසිෆික්, එච්කේ එක්ස්ප්‍රස්, හොංකොං එයාර්ලයින්ස් ඇතුළු විවිධ සමාගම්වල ගුවන් ගමන් 70කට වැඩි ප්‍රමාණයක් අත්හිටුවිණි.

 සිංගප්පූරු ගුවන් සේවය සිකුරාදා දින සිංගප්පූරුව සහ තායිපේ අතර ගමන්වාර හතරක් අවලංගු කළ අතර, ස්කූට් (Scoot) ගුවන් සේවය තායිපේ සිට සිංගප්පූරුව, ටෝකියෝ සහ සෝල් දක්වා සැලසුම් කර තිබූ ගමන්වාර රැසක් නතර කර දැමීය. ජපානයේ ජැල් (JAL) සහ ඒඑන්ඒ (ANA) ඇතුළු ගුවන් සේවාවන් ඔකිනාවා, මියාකෝ, ඉෂිගාකි සහ නාහා ඇතුළු අවට දූපත් ඉලක්ක කරගත් දේශීය ගුවන් ගමන් 100 ත් 160 ත් අතර ප්‍රමාණයක් සති අන්තය දක්වා අත්හිටුවීම නිසා මගීන් 11,000කට වැඩි පිරිසක් දැඩි අපහසුතාවට පත්ව සිටිති.




ගොඩබිම සහ මුහුද ද මෙම තත්ත්වයෙන් මුදාහැරියේ නැත. කීලුන්ග්-මට්සු සහ කින්මෙන් හරහා චීනය හා බාහිර දූපත් යා කෙරෙන මුහුදු මාර්ග 10ක යාත්‍රා වාර 96ක් අත්හිටුවා ඇති අතර, කින්මෙන් සහ වුටොන්ග් අතර පමණක් සීමිත සේවාවක් ක්‍රියාත්මක විය. කින්මෙන් හැර තායිවානයේ සියලුම ප්‍රදේශවල පාසල් සහ කාර්යාල වසා දමා කොටස් වෙළෙඳපොළ ගනුදෙනු ද නතර කෙරිණි. අධිවේගී දුම්රිය ධාවනය අඛණ්ඩව සිදුවුවද, සාමාන්‍ය දුම්රිය මාර්ග සහ මහාමාර්ග කිහිපයකටම ගමනාගමන බාධා එල්ල වී තිබිණි. පුද්ගලයන් 1,286 දෙනෙකු පමණ ආරක්ෂිත ස්ථාන කරා ඉවත් කර ඇති අතර, ඊට පෙර දින ෂියාඕලියුකියු (Liuqiu) ප්‍රදේශයේදී දැවැන්ත රළ පහරකට හසුව ගසාගෙන ගිය එක් පුද්ගලයෙකු ජීවිතක්ෂයට පත්විය. රථවාහන අනතුරු, ඇදවැටීම් සහ සුළඟට ගසාගෙන ආ සුන්බුන් කඩා වැටීම හේතුවෙන් තවත් පුද්ගලයින් 94 දෙනෙකු තුවාල ලබා තිබේ.

ඔක්තෝබර් මැද භාගයේ බටහිර පැසිෆික් සාගරයේ හටගත් චැම්පි, ඔක්තෝබර් 18 වනදා පමණ වන විට ගුවාම් දූපතට දකුණින් ගමන් කරමින් එහිද ගුවන් ගමන් අවලංගු කර විදුලි බිඳවැටීම් ඇති කළේය. අනතුරුව පිලිපීන මුහුදට ඇතුළු වෙත්ම සීඝ්‍රයෙන් ප්‍රචණ්ඩ වූ මෙම සුළි කුණාටුව, ඔක්තෝබර් 20 සහ 21 යන දිනවලදී පැයට කිලෝමීටර් 295 ත් 296 ත් අතර වූ (වාර්තා කිහිපයක පැයට සැතපුම් 160කට වැඩි හෝ සැතපුම් 184ක් ලෙස සඳහන්) අතිශය විනාශකාරී සුළං වේගයක් සමඟින් 5 වන කාණ්ඩයේ සුපිරි සුළි කුණාටුවක් දක්වා වර්ධනය විය. එහි කේන්ද්‍රයේ පීඩනය හෙක්ටොපැස්කල් 895ක් පමණ දක්වා පහත වැටුණු අතර, සුළගේ වේගය අනුව එය සැලකෙන්නේ 2026 වසරේ මෙතෙක් වාර්තා වූ ප්‍රබලතම නිවර්තන සුළි කුණාටුව ලෙසයි.



සිකුරාදා වන විට චැම්පි ක්‍රමයෙන් දුර්වල වීමේ ලක්ෂණ පෙන්නුම් කළද, පෙරවරු 11 පමණ වන විටත් එය ඊලාන් ප්‍රාන්තයට කිලෝමීටර් 260ක් පමණ ගිනිකොන දෙසින් ස්ථානගතව පැවතියේය. පැයට කිලෝමීටර් 11 ත් 15 ත් අතර වේගයකින් උතුරු-ඊසාන දෙසට ඇදී යන මෙම කුණාටුවේ උපරිම සුළං වේගය පැයට කිලෝමීටර් 155ක් වූ අතර, සුළං ධාරාවල වේගය පැයට කිලෝමීටර් 191 දක්වා ඉහළ ගියේය. විශේෂයෙන්ම කිලෝමීටර් 320ක පමණ ප්‍රදේශයක් ආවරණය කළ එහි මහා චණ්ඩ මාරුත කලාපය මුළු තායිවානයම පාහේ ගිලගෙන තිබිණි. කාලගුණ අනාවැකිකරුවන් සඳහන් කළේ සුළි කුණාටුවේ කේන්ද්‍රය තායිවානයේ ඊසානදිග මුහුදු තීරය ආසන්නයෙන් ගමන් කරනු ඇති බවත්, සිකුරාදා සිට සෙනසුරාදා උදෑසන දක්වා උතුරු සහ ඊසානදිග ප්‍රදේශවලට මෙන්ම ඊලාන් කඳුකරයට අතිශය ධාරානිපාත වර්ෂාවක්, දැවැන්ත රළ සහ ප්‍රචණ්ඩ සුළං ඇතිවිය හැකි බවත්ය.

සුළි කුණාටුව එක්තැනක රැඳී සිටියහොත් හෝ ගමන් මග වෙනස් වුවහොත් හැරෙන්නට, එය ගොඩබිමට ඍජුව කඩා වැදීමේ සම්භාවිතාව අඩු බව කාලගුණ අංශ පුරෝකථනය කර තිබේ. අනතුරුව එය ක්‍රමයෙන් දුර්වල වෙමින් දකුණු ජපානයේ කියුෂු ප්‍රදේශය දෙසට හැරෙනු ඇතැයි අපේක්ෂා කෙරේ. කෙසේ වෙතත්, කුණාටුවේ බාහිර වළලු හේතුවෙන් නැගෙනහිර චීන ප්‍රධාන භූමියට ද කාලගුණ අනතුරු ඇඟවීම් නිකුත් කර ඇති අතර ෂෙජියැන්ග් වෙරළ තීරයට දැවැන්ත රළ පිළිබඳ තැඹිලි අනතුරු ඇඟවීමක් නිකුත් විය. මීට පෙර පිලිපීනයේ බටානෙස් දූපත් ද ප්‍රචණ්ඩ සුළං සහ රළ පහරට මුහුණ දුන් අතර, ජපානයේ ඔකිනාවා කලාපයෙන් විදුලිය විසන්ධි වීම් සහ සුළඟ හේතුවෙන් සිදුවූ එක් තුවාල ලැබීමක් වාර්තා වී ඇත.

තායිවානය ආසන්නයේ මන්දගාමීව හැසිරෙන මෙම දැවැන්ත සුළි කුණාටුවේ බලපෑම සෙනසුරාදා අගභාගයේ සිට ඉරිදා දක්වා කාලය තුළ පහව යනු ඇතැයි ගණන් බලා තිබුණද, පවතින වැසි සහ රළ තත්ත්වය දිගටම පැවතිය හැකිය. ගුවන් ගමන් කාලසටහන් තවදුරටත් වෙනස් වීමේ අවදානමක් පවතින බැවින්, නවතම තොරතුරු පරීක්ෂා කර බලා ගමන් සැලසුම් සකස් කරගන්නා ලෙස අදාළ ගුවන් සමාගම් සහ ගුවන්තොටුපළ බලධාරීන් මගීන්ට දැනුම් දී තිබේ.

deadly-300kmph-typhoon-champi-slams-into-homes-cancels-3000-flights-in-taiwan



deadly-300kmph-typhoon-champi-slams-into-homes-cancels-3000-flights-in-taiwan

deadly-300kmph-typhoon-champi-slams-into-homes-cancels-3000-flights-in-taiwan

deadly-300kmph-typhoon-champi-slams-into-homes-cancels-3000-flights-in-taiwan



deadly-300kmph-typhoon-champi-slams-into-homes-cancels-3000-flights-in-taiwan