කටුනායක නෙක්ස්ට් ඇඟලුම් කම්හල හදිසියේ වසා දැමීමත් සමඟ සිය රැකියා අහිමි වූ සේවකයන් මුහුණ දී සිටින දුෂ්කර තත්ත්වය විසඳීම සඳහා කම්කරු දෙපාර්තමේන්තුව කිසිදු සැලකිය යුතු ක්රියාමාර්ගයක් නොගන්නා බවට නිදහස් වෙළඳ කලාප සහ පොදු සේවා සේවක සංගමය දැඩි චෝදනා එල්ල කර සිටී.
එම සංගමයේ සම ලේකම් ඇන්ටන් මාකස් මහතා සඳහන් කළේ, කිසිදු පූර්ව දැනුම්දීමකින් තොරව රැකියා අහිමි කිරීමෙන් සේවකයන්ගේ මූලික අයිතිවාසිකම් උල්ලංඝනය වී ඇති බවත්,
මෙම තත්ත්වය ප්රජාතන්ත්රවාදී මූලධර්මවලට පටහැනි බවත්ය. තවද, කම්කරු දෙපාර්තමේන්තුව මෙතෙක් නෙක්ස්ට් කම්හලේ කළමනාකාරිත්වය විරුද්ධව කිසිදු නීතිමය පියවරක් ගෙන නොමැති බවද ඔහු පෙන්වා දුන්නේය.
මාකස් මහතා වැඩිදුරටත් හෙළි කළේ, නෙක්ස්ට් ඇඟලුම් කම්හල වසා දැමීමේදී නීත්යානුකූලව කම්කරු කොමසාරිස්වරයාගේ අවසරය ලබා ගැනීමට පෙරාතුව, කම්හල් කළමනාකාරිත්වය විසින් සේවකයන්ගෙන් ඉල්ලා අස්වීමේ ලිපි ලබාගෙන තිබූ බවයි. මේ සම්බන්ධයෙන් කම්කරු දෙපාර්තමේන්තුවේ නිලධාරීන්ගෙන් විමසූ විට, "සේවකයන් ස්වේච්ඡාවෙන් ඉල්ලා අස්වන්නේ නම් ඒ සම්බන්ධයෙන් මැදිහත්වීමට අපට හැකියාවක් නැත" යන ප්රතිචාරය ලැබුණු බව ඔහු පැවසීය.
"මෙය කිසිසේත්ම ස්වේච්ඡාවෙන් ඉල්ලා අස්වීමක් නොවේ. අපි කොතරම් මේ කරුණ පැහැදිලි කළත්, කම්කරු දෙපාර්තමේන්තුවේ නිලධාරීන් ඔවුන්ගේ ස්ථාවරය වෙනස් කළේ නැහැ," යැයි මාකස් මහතා අවධාරණය කළේය.
ඔහු තවදුරටත් සඳහන් කළේ, කම්කරු දෙපාර්තමේන්තුව වන්දි මුදල් තීරණය කිරීමේ බලය සම්පූර්ණයෙන්ම සමාගමට පවරා ඇති බවත්, මෙම උදාසීන ආකල්පය නිසා නෙක්ස්ට් කම්හල පසුව මුදල් ගෙවීමේ පොරොන්දුව මත බහුතරයක් සේවකයන්ගෙන් ඉල්ලා අස්වීමේ ලිපි ලබාගැනීමට සමත් වී ඇති බවත්ය.
කෙසේ වෙතත්, මෙතෙක් ඉල්ලා අස්වීමේ ලිපි භාර නොදුන් සේවකයන් දැන් සාධාරණ විසඳුමක් ඉල්ලා සිටින බව මාකස් මහතා පෙන්වා දුන්නේය.
1971 අංක 45 දරන සේවකයන්ගේ සේවය අවසන් කිරීමේ විශේෂ විධිවිධාන පනත අනුව,
කර්මාන්ත ශාලාවක් වසා දැමීම පිළිබඳව ඉල්ලුම් පත්රයක් ලැබුණු විට, දින තුනක් ඇතුළත එම තීරණය සේවකයන්ට දැනුම්දීමට කම්කරු කොමසාරිස්වරයා නීත්යානුකූලව බැඳී සිටින බව මාකස් මහතා පැහැදිලි කළේය. එහෙත් නෙක්ස්ට් කම්හල වසා දමන අවස්ථාව දක්වාම සේවකයන්ට එවැනි නිල දැනුම්දීමක් ලැබී නොතිබේ.
මාකස් මහතා වැඩිදුරටත් පෙන්වා දුන්නේ, ශ්රී ලංකා ආණ්ඩුක්රම ව්යවස්ථාවේ 14(1) (ඈ) වගන්තිය ප්රකාරව, වෘත්තීය සමිතියක සාමාජිකත්වය ලබාගැනීමට සේවකයන්ට ඇති මූලික මානව අයිතිය කම්කරු දෙපාර්තමේන්තුව විසින් සම්පූර්ණයෙන්ම නොසලකා හැර ඇති බවයි.
"සේවකයන් වෘත්තීය සමිතිවල සාමාජිකත්වය ලබාගැනීම හරහා වැටුප් වැඩිකිරීමට සිදුවීමෙන් කර්මාන්තශාලා වැසී යන බවට කම්කරු දෙපාර්තමේන්තුවේ නිලධාරීන් සහ සමාගම විසින් වැරදි මතවාදයක් නිර්මාණය කර තිබෙනවා," යැයි ඔහු චෝදනා කළේය.
මාකස් මහතා තම ප්රකාශය අවසන් කළේ, රජය වහාම මැදිහත් වී සේවකයන්ගේ අයිතිවාසිකම් සුරක්ෂිත කිරීමේ වගකීම භාරගත යුතු බව අවධාරණය කරමිනි.
මෙම අර්බුදය සම්බන්ධයෙන් කම්කරු දෙපාර්තමේන්තුව හෝ නෙක්ස්ට් ඇඟලුම් කම්හලේ කළමනාකාරිත්වය වෙතින් ප්රතිචාරයක් ලබාගැනීමට තවමත් නොහැකි වී තිබේ. තත්ත්වය පිළිබඳව වැඩිදුර පරීක්ෂණ සිදු කෙරෙමින් පවතින අතර, මෙම සිද්ධිය ශ්රී ලංකාවේ ඇඟලුම් ක්ෂේත්රයේ සේවක අයිතිවාසිකම් සම්බන්ධයෙන් පවතින ගැටලු කෙරෙහි නැවත අවධානය යොමු කර තිබේ.